Niedokrwistość

Niedokrwistość czy zawsze jest uleczalna?

Choroby Poradnik

Niedokrwistość zwana potocznie anemią jest bardzo często bagatelizowana przez pacjentów ale i lekarzy jeśli granica normy nie jest tak daleka. Błędnie anemia traktowana jest na równi z przeziębieniem gdzie do leczenia wystarczy tabletka lub napar domowego przepisu.

Niedokrwistość czy zawsze jest uleczalna? Jak wykryć zdradliwą chorobę i kogo dotyczy

Niewystarczająca jest suplementacja żelazem. Niedokrwistość to poważna w skutkach choroba. Czym jest anemia? Choroba, o której mowa jest najczęściej spowodowana niedoborem czerwonych krwinek czyli hemoglobiny i erytrocytów. Zbyt niska ich ilość może mieć wiele przyczyn, o ile jest to niedokrwistość nabyta spowodowana innymi czynnikami da się ją wyleczyć. Gorzej mają się sprawy z anemią wrodzoną uwarunkowaną genetycznie jak np. anemia sierpowata czy anemia aplastyczna. Warto zaznaczyć, że nie tylko niedobór czerwonych krwinek świadczy o niedokrwistości. Może zdarzyć się tak, że ilość erytrocytów oraz hemoglobiny nie jest niepokojąca ale ich jakość jest słaba.

Co to oznacza? To znaczy, że anemia nie jest spowodowana niedoborem żelaza lub witaminy B12. Należy w takim przypadku szukać innej przyczyny i podjąć odpowiednie leczenie. Chorobę taką można wykryć najbardziej znanym i podstawowym badaniem krwi jakim jest morfologia z rozmazem. Wynik jest gotowy w ciągu jednego dnia. Morfologię powinien zobaczyć i ocenić lekarz jednak zanim udamy sie do gabinetu warto samemu wcześniej rzucić okiem na nie tak bardzo zawiłe tabelki jak może się wydawać.

Zwykle wynik dzieli się na trzy kolumny gdzie pierwsza jest wynikiem a pozostałe wskazują parametry pomiędzy minimum a maksimum. Szczególnie istotne są te, które nie mieszczą się w dolnej granicy normy i na nich powinniśmy skupić uwagę. W morfologii krwi ważny jest poziom hemoglobiny ponieważ to ona odpowiada za prawidłowe utlenienie naczyń krwionośnych i swobodny przepływ krwi. Nie mniej istotne są erytrocyty oraz płytki krwi. Ich zbyt mała ilość powoduje rozrzedzenie krwi a to z kolei może wywoływać krwotoki zarówno wewnętrzne jak i zewnętrzne organizmu przy nawet drobnych stłuczeniach czy urazach.

Poziom płytek krwi jest kontrolowany przed podjęciem operacji, czasami poziom jest tak niski, ze zagraża silnym krwawieniom. W prawidłowym odczytaniu wyniku badania pomocne mogą być określenia MCV I MCH. Pierwszy z nich jest wskaźnikiem średniej objętości czerwonych krwinek. Jeśli jest podwyższone oznacza niski poziom żelaza a jeśli ilość nie przekracza dolnej granicy normy to oznacza, że niedokrwistość jest spowodowana brakiem lub małą ilością witaminy B12.MCH wskazuje na stężenie hemoglobiny w danej krwince. Na podstawie morfologii lekarz może określić czy chorujemy na anemię i jaki jest jej rodzaj.

Najczęstszą odmianą anemii jest ta spowodowana niedoborem żelaza lub witaminy B12. Leczenie w takim przypadku nie jest trudne. Zazwyczaj zaleca się suplementację witaminami przez kilka tygodni. Ważną rolę gra odpowiednia dieta wzbogacona w cenne składniki odżywcze. Anemia to choroba, w której najważniejsza jest jakość krwi więc lepsze odżywianie pozwala na jej poprawę. Witaminy dostarczane w pożywieniu są lepiej wchłaniane przez organizm niż suplementy diety. Zaleca się częste picie soku z buraka oraz urozmaicenie potraw o zielone warzywa strączkowe np. fasola szparagowa czy groszek.

Wysoką zawartość żelaza można znaleźć również w czerwonym mięsie gdzie prym wiedzie wątróbka wieprzowa. Polecany jest także pieczony pasztet domowej roboty, natka pietruszki, kasza gryczana ale nie tylko bo okazuje się, że całkiem spora ilość żelaza znajduje się w orzechach pistacjowych. Najbardziej narażona grupa osób, które dotyka anemia to przede wszystkim kobiety ale zdarza się chorować również mężczyznom.

Na niedokrwistość cierpią osoby dorosłe, nastolatki ale również dzieci dlatego tak ważne jest wykonywanie regularnych badań krwi. Do spadku poziomu czerwonych krwinek  przyczyniają się między innymi: krwawienia miesięczne u kobiet, krwawienia podczas obrażeń, operacji, chemioterapia, stres, złe odżywianie, przemęczenie a także przebyte choroby osłabiające organizm. Nie bez znaczenia jest stan psychiczny, to znaczy, że osoby cierpiące na depresję lub po traumatycznych przeżyciach też stanowią podwyższoną grupę ryzyka. Zdarzają się przypadki występowania niedokrwistości u niemowląt i wcześniaków dlatego kobiety w ciąży powinny zwracać szczególną uwagę na jakość dostarczanych do organizmu produktów. Niedokrwistość w ciąży jest często spotykana ponieważ przyszłe mamy wciąż nie dbają odpowiednio o to co jedzą. Anemia u niemowląt jeśli jest duża wymaga podania dożylnie koncentratu czerwonych krwinek lub nawet w ciężkich przypadkach transfuzji krwi.

Czy wiesz jakie są objawy anemii? To choroba, od której nie robi się zielony język, gorączka czy wysypka na całym ciele w związku z czym łatwo ją pomylić. Czasami niedokrwistość przypomina zwykła infekcję i zazwyczaj tak jest, mylimy anemię z przeziębieniem. To błąd. Pierwszym podstawowym sygnałem jest ospałość, częste przemęczenie, uczucie zimna oraz duża podatność na infekcje.

Co jeszcze może być objawem anemii? Bladość skóry, brak siły i energii, powtarzająca się ociężałość, zaczerwienienie języka, krwawienie z nosa oraz dziąseł podczas mycia zębów, zimne poty, sucha skóra, zasinienia, siniaki a także pojawiające się zajady wokół ust. Jesteś nerwowy w ostatnim czasie? To może być anemia. Niedokrwistość spowodowana niedoborem witaminy B12 może wywoływać pewne zaburzenia neurologiczne takie jak nadpobudliwość, problemy ze snem, uczucie zmęczenia zaraz po wstaniu z łóżka czy stany lękowe. Osoby cierpiące na niedokrwistość łączy niemal ciągły ból głowy co łatwo pomylić z objawem grypy.

Nie bagatelizujmy tego, można być chorym na zapalenie płuc i mieć anemię jednocześnie. Im szybciej zdiagnozowana tym łatwiej ją wyleczyć, ale czy zawsze jest uleczalna? Przede wszystkim jest wiele odmian niedokrwistości jednak nie każda jest bezpieczna. Istnieją takie, których nie da się wyleczyć. Anemię możemy podzielić na dwa rodzaje czyli: nabytą i wrodzoną.

Nabyta to taka, którą po wykryciu dosyć łatwo wyleczyć odpowiednio stosowaną dietą i suplementacją według zaleceń lekarza. Ta druga jak sama nazwa wskazuje jest wrodzona czyli uwarunkowana genetycznie i jednocześnie dużo trudniejsza w walce. Przykładem anemii nabytej jest niedokrwistość aplastyczna związana z aplazją szpiku kostnego.

W takim przypadku należy wykonać biopsję szpiku żeby potwierdzić diagnozę jednak taka choroba nie jest możliwa do wyleczenia odpowiednią dawką żelaza. Niedokrwistość aplastyczna polega na wytwarzaniu przez szpik kostny czerwonych krwinek ale i niszczeniu ich, to znaczy, że organizm sam siebie atakuje. Zwiększenie ilości żelaza nie wiele w tym przypadku może pomóc.

Nie lada wyzwaniem jest postawienie takiej diagnozy ponieważ objawy nie różnią się niczym od zwykłej anemii. Przede wszystkim alarmującym sygnałem powinien być fakt ciągle nawracającej anemii, wtedy należy szukać innej przyczyny jak złe wchłanianie żelaza lub właśnie aplazja szpiku kostnego. Aplazja szpiku jest najprościej ujmując niewydolnością szpiku. To znaczy, że nie pracuje on prawidłowo więc nie spełnia swoich funkcji a skutkiem tego jest obniżenie ilości erytrocytów, tak zwana pancytopenia. Anemia aplastyczna, w wyniku której dochodzi do aplazji szpiku kostnego jest nabytą chorobą układu krwiotwórczego.

U chorych tkanka tłuszczowa zastępuje tkankę krwiotwórczą dlatego nazywa się to aplazją szpiku. Anemia tego rodzaju jest niebezpieczna nawet jeśli na chwilę obecną dotyczy układu czerwonych krwinek. Z czasem rozwój choroby może przybrać tragiczne efekty np. chłoniak. Anemia aplastyczna może doprowadzić do choroby nowotworowej. Leczenie polega głównie na poprawie jakości i zwiększeniu ilości krwi pacjenta.

Praktykuje się dwie metody leczenia: przetoczenie krwi ( w zależności od stanu chorego płytek krwi lub czerwonych krwinek) oraz w ciężkich przypadkach aplazji przeszczep szpiku kostnego. Często druga metoda jest stosowana kiedy nie udaje się wyleczyć pierwszą. Przeszczep szpiku nie daje gwarancji, że choroba się nie nawróci jednak większość pacjentów decyduje się na ryzyko ponieważ wielu z nich zmaga się z wieloletnim cierpieniem. Niedokrwistość aplastyczna bywa nazywana chorobą Fanconiego, może wywoływać białaczkę.

Za późno zdiagnozowana daje słabe szanse na wyleczenie. Często mylona z innymi dolegliwościami dlatego odnotowuje się dużą śmiertelność u osób szczególnie młodych. Charakterystycznymi jej objawami  jest niski wzrost, małe wymiary czaszki tak zwane małogłowie, mogą pojawić się przebarwienia koloru skóry, zaburzony układ nerwowy i problemy z zapamiętywaniem.

Odnotowuje się, że u jednej trzeciej osób chorujących na anemię Fanconiego występuje ostra białaczka szpikowa. Stosuje się chemioterapię, która nie zawsze przynosi oczekiwane rezultaty. Organizm jest osłabiony, podatny na różnego rodzaju infekcje.

Przykładem anemii wrodzonej jest niedokrwistość sierpowata. Polega na nieprawidłowej budowie hemoglobiny więc nie da się jej wyleczyć. Hemoglobina jest odpowiedzialna za transport tlenu dlatego jeśli układ krwiotwórczy nie spełnia swoich funkcji to znaczy, że nie działa prawidłowo. Istotne jest to, ze taki rodzaj anemii jest dziedziczny. Czerwone krwinki mają różny kształt co powoduje częste zlepianie się erytrocytów.

Choroby krwi są niebezpieczne ponieważ wyniszczają organizm, prowadzą do poważnych zaburzeń w przepływie krwi co może powodować zakrzepicę, w ciężkich przypadkach martwicę narządów, zawał serca. Anemii sierpowatej może towarzyszyć częsty obrzęk kończyn dolnych i górnych spowodowany kiepskim przepływem krwi w naczyniach krwionośnych. Niedokrwistość sierpowata występuje w naszym kraju jednak przywędrowała w wyniku migracji osób z zachodniej i środkowej Afryki.

Choroba ta jest wynikiem mutacji genów a to znaczy, że nie trudno ją wykryć. Dostępne są testy genetyczne jeśli chodzi o nosicielstwo anemii sierpowatej. Jeśli jesteśmy nosicielami mutacji jest spora szansa, że przekażemy chorobę dzieciom. Badanie polega na pobraniu krwi od pacjenta i dalszej analizie genu HBB. Wynik dostępny jest po około 2 tygodniach i pozwala na stwierdzenie lub wykluczenie anemii sierpowatej. Odstraszać może wysoka cena za badanie, która wynosi od 1000zł do 1200zł w zależności od ofert prywatnych placówek.

Niestety nie da się zapobiec niedokrwistości sierpowatej. Objawy wskazujące na anemię sierpowatą nie są charakterystyczne. Jedni czują się dobrze inni cierpią na zakrzepy, silne bóle, omdlenia, zawroty głowy. Objawy, które powinny nas zaniepokoić to szczególnie bladość skóry, niski wzrost, mała masa mięśniowa przy prawidłowym odżywianiu, częste bóle kości, brzucha, ospałość i podatność na infekcje. Na chwilę obecną anemia sierpowata jest chorobą nieuleczalną. Chorzy w nagłych przypadkach trafiają do szpitala gdzie stosuje się antybiotykoterapię z uwagi na łatwość łapania infekcji przez osłabiony organizm oraz środki przeciwbólowe  i transfuzje krwi.

Czy wiesz, że niedokrwistość sierpowata upośledza pracę mózgu? Niedostateczna ilość transportowanego tlenu przez hemoglobinę powoduje różnicę w rozwoju osób chorych i zdrowych. Chorzy mają problemy z zapamiętywaniem co wyklucza w pełni samodzielną egzystencję w sytuacjach codziennych jak np. regularne stosowanie leków, zamkniecie mieszkania.

Zaobserwowano trudności w zapamiętywaniu zdań i poleceń u dzieci w wieku szkolnym co skutkowało gorszymi ocenami niż rówieśnicy. Potwierdzono obniżoną zdolność umysłową u osób chorych na anemię sierpowatą w kontaktach społecznych. Anemia wrodzona czy nabyta bez wątpienia jest błędnie bagatelizowaną chorobą, która sama w sobie dostarcza wielu dolegliwości i bywa utrudnieniem w życiu codziennym.

Zdarza się jednak, że niedokrwistość jest jedynie namiastką dużo poważniejszej choroby. Niski poziom hemoglobiny i erytrocytów we krwi może świadczyć też o bolesnych wrzodach żołądka, mięśniakach macicy, krwawieniach z płuc czy nowotworach.

Dodaj komentarz

avatar
  Subscribe  
Powiadom o